De terugkeer van een groep mariniers en Papoea-vrijwilligers in Sisir is mij van alle ontmoetingen als journalist met de militairen op Nieuw-Guinea in juni 1962 het meest bijgebleven. Doodop strompelden ze Sisir binnen. de kleine kampong van vijf bamboehuisjes aan de frontlijn bij Kaimana was ineens vol leven. In de jungle hadden zij het dagboek van een Indonesische commandant gevonden.

Toen eind 1949 Nederlands-Indië ophield te bestaan en Indonesië werd, bleef Nieuw-Guinea buiten de soevereiniteitsoverdracht. In de jaren daarop werd het gebied het toneel van infiltraties en schermutselingen en half 1962 bijna van een complete oorlog die er uiteindelijk mede in resulteerde dat Nederland onder internationale druk ook zijn laatste bezit in de Oost moest opgeven.

Op 10 mei 1940 ontwaakten de Delftenaren door het geblaf van afweerkanonnen, het geratel van mitrailleurs en het gegons van vliegtuigen. De Duitse invasie was begonnen. Vijf dagen later was de strijd alweer afgelopen en was de bezetting een feit. Met de komst van de nieuwe machthebbers drong de vraag zich op welke houding men moest aannemen tegenover de Duitsers. Vooral voor de Technische Hogeschool Delft leek deze vraag urgent. De resultaten van technisch onderzoek konden van belang zijn voor de oorlogsmachine.

Naar aanleiding van de recente foto’s van executies door Nederlandse militairen sprak Cogiscope met historica dr. Stef Scagliola over daderschap en oorlog. scagliola heeft uitvoerig onderzoek gedaan naar het Nederlands-indonesisch conflict en is auteur van het boek ‘Last van de oorlog’ over de excessen van Nederlandse militairen in indonesië eind jaren veertig en de psychische gevolgen daarvan.